{"id":48807,"date":"2025-07-14T16:15:46","date_gmt":"2025-07-14T23:15:46","guid":{"rendered":"https:\/\/periodicorealidades.com\/?p=48807"},"modified":"2025-07-14T16:15:46","modified_gmt":"2025-07-14T23:15:46","slug":"la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/2025\/07\/14\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\/","title":{"rendered":"La Ruta Wix\u00e1rika: Primer Patrimonio Cultural Vivo de M\u00e9xico en la Lista de la UNESCO"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>14 de julio de 2025<\/strong> \u2013 M\u00e9xico celebra un logro hist\u00f3rico: la <strong>Ruta Wix\u00e1rika<\/strong> ha sido inscrita en la <strong>Lista del Patrimonio Mundial de la UNESCO<\/strong>, convirti\u00e9ndose en la <strong>primera expresi\u00f3n cultural viva<\/strong> de los pueblos originarios del pa\u00eds en obtener este reconocimiento internacional.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">El anuncio fue celebrado esta ma\u00f1ana por la presidenta <strong>Claudia Sheinbaum<\/strong> durante su conferencia matutina, destacando la importancia simb\u00f3lica y espiritual de este reconocimiento para el pueblo <strong>Wix\u00e1rika<\/strong> (huichol) y para todo M\u00e9xico. \u201cEs una de las pocas veces que se reconoce un lugar sagrado de los pueblos originarios vivos, no como una ruina del pasado, sino como una tradici\u00f3n que sigue viva\u201d, subray\u00f3.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-rich is-provider-twitter wp-block-embed-twitter\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<blockquote class=\"twitter-tweet\" data-width=\"550\" data-dnt=\"true\"><p lang=\"es\" dir=\"ltr\">\u00a1El patrimonio cultural de M\u00e9xico vuelve a hacer historia! \ud83e\udd73\ud83c\udf89<br><br>\ud83d\udd34La Ruta <a href=\"https:\/\/twitter.com\/hashtag\/Wix%C3%A1rika?src=hash&amp;ref_src=twsrc%5Etfw\">#Wix\u00e1rika<\/a> por los Sitios Sagrados hasta Wirikuta (Tatehuar\u00ed Huajuy\u00e9) es ahora <a href=\"https:\/\/twitter.com\/hashtag\/PatrimonioMundial?src=hash&amp;ref_src=twsrc%5Etfw\">#PatrimonioMundial<\/a> por la UNESCO.<br> <br>La Ruta Wix\u00e1rika por los Sitios Sagrados a Wirikuta es un Bien en Serie <a href=\"https:\/\/t.co\/cnSJRJgHvj\">pic.twitter.com\/cnSJRJgHvj<\/a><\/p>&mdash; INAH (@INAHmx) <a href=\"https:\/\/twitter.com\/INAHmx\/status\/1944085104046817520?ref_src=twsrc%5Etfw\">July 12, 2025<\/a><\/blockquote><script async src=\"https:\/\/platform.twitter.com\/widgets.js\" charset=\"utf-8\"><\/script>\n<\/div><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Por su parte, <strong>Diego Prieto<\/strong>, director del <strong>Instituto Nacional de Antropolog\u00eda e Historia (INAH)<\/strong>, resalt\u00f3 que M\u00e9xico es ahora el pa\u00eds con m\u00e1s bienes inscritos en la Lista del Patrimonio Mundial de Am\u00e9rica y el s\u00e9ptimo a nivel global. Se\u00f1al\u00f3 que esta es la primera vez que se incluye en la lista una <strong>tradici\u00f3n cultural ind\u00edgena viva<\/strong>, a\u00fan practicada por el pueblo Wix\u00e1rika y compartida con otras comunidades como los <strong>Na\u2019ayeri, O\u2019dam y Meshikan<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">\u00bfD\u00f3nde est\u00e1 la Ruta Wix\u00e1rika?<\/h4>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">La Ruta Wix\u00e1rika abarca <strong>550 kil\u00f3metros<\/strong> a trav\u00e9s de la <strong>Sierra Madre Occidental<\/strong>, pasando por los estados de <strong>Nayarit, Jalisco, Zacatecas, Durango y San Luis Potos\u00ed<\/strong>. Inicia en la <strong>Sierra Huichol<\/strong> y culmina en <strong>Wirikuta<\/strong>, un sitio sagrado ubicado en el desierto de Chihuahua.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A lo largo del recorrido, se encuentran diversos elementos naturales como <strong>islotes, humedales, r\u00edos, lagunas, manantiales, bosques y formaciones rocosas<\/strong>. Al final del trayecto se realiza un ritual ancestral que incluye el uso del <strong>peyote<\/strong>, un cactus sagrado que representa al dios <strong>Hikuri<\/strong> (el venado azul), fundamental en la cosmovisi\u00f3n Wix\u00e1rika.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Este camino no solo tiene un profundo significado espiritual, sino que hist\u00f3ricamente sirvi\u00f3 como ruta de regreso para los Wix\u00e1rikas a sus territorios ancestrales, luego de haber sido desplazados durante la \u00e9poca colonial.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Con este reconocimiento, <strong>M\u00e9xico suma 36 bienes inscritos<\/strong> en la Lista del Patrimonio Mundial de la UNESCO y reafirma su riqueza cultural viva, diversa y profundamente enraizada en las tradiciones de sus pueblos originarios.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-rich is-provider-twitter wp-block-embed-twitter\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<blockquote class=\"twitter-tweet\" data-width=\"550\" data-dnt=\"true\"><p lang=\"es\" dir=\"ltr\">La Ruta <a href=\"https:\/\/twitter.com\/hashtag\/Wix%C3%A1rika?src=hash&amp;ref_src=twsrc%5Etfw\">#Wix\u00e1rika<\/a> es un paisaje cultural de 20 componentes identificados junto con autoridades wixaritari. Abarca m\u00e1s de 500 km desde la costa de Nayarit hasta el Wikicuta, en la Sierra de Catorce en San Luis Potos\u00ed, con distintos lugares en Durango, Jalisco y Zacatecas. <a href=\"https:\/\/t.co\/PXLjZpGUq8\">pic.twitter.com\/PXLjZpGUq8<\/a><\/p>&mdash; UNESCO M\u00e9xico (@UNESCOMexico) <a href=\"https:\/\/twitter.com\/UNESCOMexico\/status\/1944071615848804621?ref_src=twsrc%5Etfw\">July 12, 2025<\/a><\/blockquote><script async src=\"https:\/\/platform.twitter.com\/widgets.js\" charset=\"utf-8\"><\/script>\n<\/div><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>14 de julio de 2025 \u2013 M\u00e9xico celebra un logro hist\u00f3rico: la Ruta Wix\u00e1rika ha sido inscrita en la Lista del Patrimonio Mundial de la UNESCO, convirti\u00e9ndose en la primera expresi\u00f3n cultural viva de los pueblos originarios del pa\u00eds en obtener este reconocimiento internacional. El anuncio fue celebrado esta ma\u00f1ana por la presidenta Claudia Sheinbaum [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":48808,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[],"class_list":["post-48807","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-nacional"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.7 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>La Ruta Wix\u00e1rika: Primer Patrimonio Cultural Vivo de M\u00e9xico en la Lista de la UNESCO - Peri\u00f3dico Realidades<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/2025\/07\/14\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"es_MX\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"La Ruta Wix\u00e1rika: Primer Patrimonio Cultural Vivo de M\u00e9xico en la Lista de la UNESCO - Peri\u00f3dico Realidades\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"14 de julio de 2025 \u2013 M\u00e9xico celebra un logro hist\u00f3rico: la Ruta Wix\u00e1rika ha sido inscrita en la Lista del Patrimonio Mundial de la UNESCO, convirti\u00e9ndose en la primera expresi\u00f3n cultural viva de los pueblos originarios del pa\u00eds en obtener este reconocimiento internacional. El anuncio fue celebrado esta ma\u00f1ana por la presidenta Claudia Sheinbaum [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/2025\/07\/14\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Peri\u00f3dico Realidades\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/periodicorealidades.denayarit?mibextid=LQQJ4d\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-07-14T23:15:46+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/periodicorealidades.com\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/image-116.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"480\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"270\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Arcelia\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Escrito por\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Arcelia\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tiempo de lectura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/index.php\\\/2025\\\/07\\\/14\\\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/index.php\\\/2025\\\/07\\\/14\\\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Arcelia\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/ed60e33c6767be45db655d22ad0c15c4\"},\"headline\":\"La Ruta Wix\u00e1rika: Primer Patrimonio Cultural Vivo de M\u00e9xico en la Lista de la UNESCO\",\"datePublished\":\"2025-07-14T23:15:46+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/index.php\\\/2025\\\/07\\\/14\\\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\\\/\"},\"wordCount\":476,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/index.php\\\/2025\\\/07\\\/14\\\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/07\\\/image-116.png\",\"articleSection\":[\"Nacional\"],\"inLanguage\":\"es\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/index.php\\\/2025\\\/07\\\/14\\\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/index.php\\\/2025\\\/07\\\/14\\\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/index.php\\\/2025\\\/07\\\/14\\\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\\\/\",\"name\":\"La Ruta Wix\u00e1rika: Primer Patrimonio Cultural Vivo de M\u00e9xico en la Lista de la UNESCO - Peri\u00f3dico Realidades\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/index.php\\\/2025\\\/07\\\/14\\\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/index.php\\\/2025\\\/07\\\/14\\\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/07\\\/image-116.png\",\"datePublished\":\"2025-07-14T23:15:46+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/index.php\\\/2025\\\/07\\\/14\\\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"es\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/index.php\\\/2025\\\/07\\\/14\\\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/index.php\\\/2025\\\/07\\\/14\\\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/07\\\/image-116.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/07\\\/image-116.png\",\"width\":480,\"height\":270},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/index.php\\\/2025\\\/07\\\/14\\\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Inicio\",\"item\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"La Ruta Wix\u00e1rika: Primer Patrimonio Cultural Vivo de M\u00e9xico en la Lista de la UNESCO\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/\",\"name\":\"Peri\u00f3dico Realidades\",\"description\":\"M\u00e9dio de comunicaci\u00f3n en Nayarit\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/#organization\",\"name\":\"Peri\u00f3dico Realidades\",\"url\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/05\\\/r-prueba.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/05\\\/r-prueba.png\",\"width\":709,\"height\":709,\"caption\":\"Peri\u00f3dico Realidades\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/periodicorealidades.denayarit?mibextid=LQQJ4d\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/ed60e33c6767be45db655d22ad0c15c4\",\"name\":\"Arcelia\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/36cdbbe591db4ecc4985aac5ab27b8093cf6488d3b664974f0cda2e38368b10d?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/36cdbbe591db4ecc4985aac5ab27b8093cf6488d3b664974f0cda2e38368b10d?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/36cdbbe591db4ecc4985aac5ab27b8093cf6488d3b664974f0cda2e38368b10d?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Arcelia\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/periodicorealidades.com\\\/index.php\\\/author\\\/editor-2\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"La Ruta Wix\u00e1rika: Primer Patrimonio Cultural Vivo de M\u00e9xico en la Lista de la UNESCO - Peri\u00f3dico Realidades","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/2025\/07\/14\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\/","og_locale":"es_MX","og_type":"article","og_title":"La Ruta Wix\u00e1rika: Primer Patrimonio Cultural Vivo de M\u00e9xico en la Lista de la UNESCO - Peri\u00f3dico Realidades","og_description":"14 de julio de 2025 \u2013 M\u00e9xico celebra un logro hist\u00f3rico: la Ruta Wix\u00e1rika ha sido inscrita en la Lista del Patrimonio Mundial de la UNESCO, convirti\u00e9ndose en la primera expresi\u00f3n cultural viva de los pueblos originarios del pa\u00eds en obtener este reconocimiento internacional. El anuncio fue celebrado esta ma\u00f1ana por la presidenta Claudia Sheinbaum [&hellip;]","og_url":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/2025\/07\/14\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\/","og_site_name":"Peri\u00f3dico Realidades","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/periodicorealidades.denayarit?mibextid=LQQJ4d","article_published_time":"2025-07-14T23:15:46+00:00","og_image":[{"width":480,"height":270,"url":"https:\/\/periodicorealidades.com\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/image-116.png","type":"image\/png"}],"author":"Arcelia","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Escrito por":"Arcelia","Tiempo de lectura":"2 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/2025\/07\/14\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/2025\/07\/14\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\/"},"author":{"name":"Arcelia","@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/#\/schema\/person\/ed60e33c6767be45db655d22ad0c15c4"},"headline":"La Ruta Wix\u00e1rika: Primer Patrimonio Cultural Vivo de M\u00e9xico en la Lista de la UNESCO","datePublished":"2025-07-14T23:15:46+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/2025\/07\/14\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\/"},"wordCount":476,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/2025\/07\/14\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/periodicorealidades.com\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/image-116.png","articleSection":["Nacional"],"inLanguage":"es","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/2025\/07\/14\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/2025\/07\/14\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\/","url":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/2025\/07\/14\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\/","name":"La Ruta Wix\u00e1rika: Primer Patrimonio Cultural Vivo de M\u00e9xico en la Lista de la UNESCO - Peri\u00f3dico Realidades","isPartOf":{"@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/2025\/07\/14\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/2025\/07\/14\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/periodicorealidades.com\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/image-116.png","datePublished":"2025-07-14T23:15:46+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/2025\/07\/14\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\/#breadcrumb"},"inLanguage":"es","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/2025\/07\/14\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/2025\/07\/14\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\/#primaryimage","url":"https:\/\/periodicorealidades.com\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/image-116.png","contentUrl":"https:\/\/periodicorealidades.com\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/image-116.png","width":480,"height":270},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/2025\/07\/14\/la-ruta-wixarika-primer-patrimonio-cultural-vivo-de-mexico-en-la-lista-de-la-unesco\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Inicio","item":"https:\/\/periodicorealidades.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"La Ruta Wix\u00e1rika: Primer Patrimonio Cultural Vivo de M\u00e9xico en la Lista de la UNESCO"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/#website","url":"https:\/\/periodicorealidades.com\/","name":"Peri\u00f3dico Realidades","description":"M\u00e9dio de comunicaci\u00f3n en Nayarit","publisher":{"@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/periodicorealidades.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"es"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/#organization","name":"Peri\u00f3dico Realidades","url":"https:\/\/periodicorealidades.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/periodicorealidades.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/r-prueba.png","contentUrl":"https:\/\/periodicorealidades.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/r-prueba.png","width":709,"height":709,"caption":"Peri\u00f3dico Realidades"},"image":{"@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/periodicorealidades.denayarit?mibextid=LQQJ4d"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/periodicorealidades.com\/#\/schema\/person\/ed60e33c6767be45db655d22ad0c15c4","name":"Arcelia","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/36cdbbe591db4ecc4985aac5ab27b8093cf6488d3b664974f0cda2e38368b10d?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/36cdbbe591db4ecc4985aac5ab27b8093cf6488d3b664974f0cda2e38368b10d?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/36cdbbe591db4ecc4985aac5ab27b8093cf6488d3b664974f0cda2e38368b10d?s=96&d=mm&r=g","caption":"Arcelia"},"url":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/author\/editor-2\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/48807","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=48807"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/48807\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/48808"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=48807"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=48807"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/periodicorealidades.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=48807"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}